Chạy trường - Đến kỳ lại phát

Thứ năm, 23/08/2007

Các bậc phụ huynh không phải đợi đến cấp cấp 1, 2 mới lo tìm chỗ học tốt cho con mà công việc đó đã được quán triệt ngay từ mẫu giáo.

“Với những trường mầm non gọi là điểm hiện nay, học sinh "bình dân" không thể vào được”, một hiệu trưởng trường mầm non tư thục của Hà Nội đã phát biểu tại hội thảo “Giáo dục Việt Nam khi gia nhập WTO: Cơ hội và thách thức”, do Hội tâm lý giáo dục Việt Nam tổ chức mới đây. Như vậy có nghĩa là muốn cho con mình học trường tốt thì phải có quan hệ và có tiền để “chạy”.

Tốn bao nhiêu cũng được!

Chị Hoàng Dung, một giáo viên tiếng Anh kể, năm ngoái chị được giới thiệu làm gia sư cho một cậu bé chuẩn bị lên lớp 6 ở phố Cửa Nam trong vòng 1 tháng để sau đó em này thi vào trường LSN, một trường điểm của Hà Nội.

Sau khi kiểm tra kiến thức của cậu bé, chị Dung từ chối vì sợ không đỗ thì mang tiếng nhưng mẹ cháu trấn an: “Cô cứ dạy cho cháu đến đâu thì đến, không phải lo quá chuyện đỗ hay trượt”.

Một thời gian sau khi thi, gia đình thông báo cháu đỗ. Buổi học sau đó, cậu học trò hồn nhiên kể nên chị Dung mới biết, thì ra việc thuê cô giáo dạy kèm chỉ để được chữ nào hay chữ đó, còn chuyện đầu vào mẹ cháu đã lo hết.

Những tưởng đó chỉ là trường hợp cá biệt, vài hôm sau, đang dạy gia sư tại nhà cho một học sinh lớp 9, chị Dung lại tình cờ được nghe trao đổi giữa phụ huynh học sinh và một người họ hàng mà nội dung câu chuyện là nhờ đặt vấn đề với hiệu trưởng trường tiểu học ĐK, một trường điểm khác, tốn kém bao nhiêu cũng được.

Chị Dung về than thở với một người bạn về vấn nạn này thì người bạn cười bảo: “15 triệu đồng mà vào THCS là rẻ, bây giờ vào tiểu học đã mất 1.000 đô rồi”.

Ở Việt Nam, người ta không phải đợi đến cấp cấp 1, 2 mới lo tìm chỗ học tốt cho con mà công việc đó đã được các phụ huynh (đặc biệt là những người có điều kiện kinh tế) quán triệt ngay từ mẫu giáo.

Trên diễn đàn tathy.com, trong topic “chọn trường”, một member có tên là Mai Sương trăn trở vấn đề chọn trường nào ở Hà Nội để con có điều kiện học tập tốt nhất. Một trong những trường được bạn bè đưa ra là ĐTĐ nhưng người bạn cũng khuyến cáo, để vào được đó thì phải “chạy” 1000 đô và tốt nhất là liên hệ với anh con trai của bà hiệu trưởng cũng vốn là thành viên của diễn đàn.

Vấn đề chạy trường lâu nay vẫn tồn tại như một nỗi nhức nhối vào mỗi dịp đầu năm học. Chạy vào trường đã đành, có người còn chạy cả lớp cho con. Thường thì chúng ta nghĩ vào những lớp như A1, C1, D1 là nhất, nhưng một phụ huynh tiết lộ: khi xin cho con vào trường nọ, chị chỉ mong con mình được học tại lớp toàn con cán bộ và hiệu trưởng trường đó. Đấy mới là lớp được bố trí nhiều giáo viên dạy giỏi.

Trường điểm có thực chất lượng?

Muốn xin vào trường điểm, các phụ huynh đều thông qua người quen để đặt vấn đề. Như trường hợp của cháu nhà ở phố Cửa Nam đã nói ở trên, mẹ cháu được người bạn thân đưa đến nhà "nói khó" với cô hiệu trưởng.

Bản thân hiệu trưởng các trường khi đồng ý nhận hay không nhận trường hợp nào cũng rất cẩn trọng, kín đáo. Bởi vậy, mặc dầu Bộ GD & ĐT thừa nhận chạy trường là “vấn nạn” nhưng cho đến nay số vụ việc bị phát hiện, xử lý vẫn chỉ là bề nổi của tảng băng chìm.

Nhìn chung các phụ huynh “mắm môi mắm lợi” đăng ký cho con học trường này, trường kia chỉ vì “nghe đồn” là nó tốt. Họ cũng không được trực tiếp nghe thầy cô trường đó giảng bài để thẩm định trình độ và phương pháp dạy. Cuối học kì, các bậc phụ huynh lại chỉ biết dựa vào kết quả học tập của con để đánh giá. Mà vấn đề cho điểm của các trường lại là một dấu hỏi về chất lượng.

Anh Nguyễn Văn Việt, có vợ là giáo viên trường X (yêu cầu giấu tên) nói: “Nhiều trường tiểu học có tỷ lệ học sinh giỏi cao chót vót, nghe mà nức lòng nhưng sự thật không phải vậy. Vợ tôi bảo đó chỉ là “chiêu” của hiệu trưởng để lấy thành tích với cấp trên và để hút học sinh trái tuyến".

"Cuối năm học vừa rồi, vợ tôi cho một học sinh điểm 8 (mặc dù em này chỉ đáng nhận điểm 5). Sáng hôm sau, ông hiệu trưởng gọi vợ tôi lên “quạt” cho một trận. Hóa ra em ấy về mách bố. Ông bố gọi điện cho ông hiệu trưởng. Ông hiệu trưởng chẳng cần biết mô tê gì đã mắng giáo viên. Có thể ông nghĩ, cho học sinh ấy thành giỏi thì có chết ai, nên bắt vợ tôi phải cho điểm 10. Tuy nhiên, nhà tôi ngoan cố chỉ cho… 9”.

Ví dụ bi hài trên cho thấy, để đánh giá chính xác một trường “dạy tốt, học tốt” là điều không đơn giản. Tiếc là hiện nay nhiều phụ huynh chỉ dựa vào “tiếng lành đồn xa” về một vài trường mà đổ xô vào đăng kí dẫn đến quá tải, để rồi dung dưỡng tiêu cực.