Chuyên môn hoá và toàn cầu hoá

Thứ hai, 08/09/2008

Sản phẩm điện tử tiêu dùng sẽ có nhu cầu tiêu thụ rất lớn (Ảnh: Hoài Nam)

Là phương thức mà ngành công nghiệp điện tử Việt Nam phải hướng tới để trụ vững và tồn tại trên thị trường điện tử khu vực và thế giới.

Theo Hiệp hội Doanh nghiệp Điện tử Việt Nam (VEIA), sản phẩm điện tử tiêu dùng hiện chiếm khoảng 80% cơ cấu sản phẩm của ngành điện tử Việt Nam. Đây được xem là tỷ lệ cao, nhất là trong điều kiện ngành công nghiệp sản xuất phụ tùng linh kiện và công nghiệp phụ trợ chưa phát triển, tỷ lệ nội địa hóa và giá trị gia tăng sản phẩm còn ở mức thấp.

Kết quả thống kê cho thấy, ngành công nghiệp sản xuất hàng điện tử Việt Nam hiện có trên 100 doanh nghiệp (DN). Ngoại trừ các DN có vốn đầu tư nước ngoài (chiếm 25%), đa phần các DN Việt Nam đều có quy mô nhỏ và vừa, hoạt động chủ yếu trong các lĩnh vực: bảo hành; sửa chữa; dịch vụ…

Để sớm có vị trí trong ngành công nghiệp điện tử khu vực, Tổng thư ký VEIA Trần Quang Hùng khuyến cáo, trên cơ sở xác định rõ những công đoạn, hoặc những sản phẩm có giá trị gia tăng cao mà mình có khả năng làm tốt, các DN Việt Nam phải tham gia dây chuyền giá trị toàn cầu của ngành công nghiệp điện tử thế giới.

Đối với các DN đầu tư nước ngoài, lâu nay công nghệ cũng chỉ ở mức trung bình hoặc tiên tiến của khu vực. Mặc dù vậy, thời gian gần đây, họ đã đón đầu khi tham gia vào mạng lưới sản xuất toàn cầu với các dự án đã đầu tư, đồng thời tiếp tục chuyển hướng đầu tư một loạt dự án quan trọng vào Việt Nam trong thời gian tới. Việc Sony chấm dứt hoạt động sản xuất tại Việt Nam, chuyển hoàn toàn sang kinh doanh thương mại bằng cách tăng cường nhập khẩu hàng nguyên chiếc là một ví dụ.

Cũng phải nhận định rằng, từ gia công lắp ráp đơn giản, các DN trong nước đã nghiên cứu, thiết kế, chế tạo được một số sản phẩm điện tử thương hiệu Việt Nam như: VTB, Belco, Hanel, Tiến Đạt... Đặc biệt, với tốc độ tăng trưởng bình quân 20-30%/năm, xuất khẩu cũng đã tăng từ 1,77 tỷ USD (năm 2006) lên 2,2 tỷ USD (năm 2007) và dự kiến đạt 3 tỷ USD vào cuối năm 2008. Tuy nhiên, nếu không chuẩn bị tốt, ngành công nghiệp điện tử Việt Nam sẽ gặp nhiều khó khăn, bởi từ năm 2009, Việt Nam phải mở cửa hoàn toàn thị trường cho các công ty kinh doanh bán lẻ 100% vốn nước ngoài tham gia.

Các chuyên gia kinh tế dự báo, thị trường sản phẩm điện tử thế giới giai đoạn 2008-2010 sẽ có mức tăng trưởng bình quân 8-10%/năm; trong đó sản phẩm điện tử chuyên dùng tăng 9-10%, sản phẩm điện tử tiêu dùng tăng 5%. Các sản phẩm có mức tăng trưởng cao là thiết bị kỹ thuật số (tăng 15-18%); thiết bị viễn thông (12-15%); máy vi tính (10-12%); dụng cụ và linh kiện bán dẫn (6%).

Dự báo trên cho thấy, ngoài điện tử chuyên dùng, tới đây sản phẩm điện tử tiêu dùng sẽ có nhu cầu tiêu thụ rất lớn, với tốc độ tăng trưởng nhanh. Theo đó, xu hướng phát triển của công nghiệp điện tử thế giới là chuyên môn hóa và toàn cầu hóa. Sắp tới, các công ty lớn sẽ bỏ phương thức sản xuất tại gia, tập trung vào các khâu quan trọng, có giá trị gia tăng cao như tiếp thị, bán hàng. Việc sản xuất sẽ được các công ty phân chia thành nhiều công đoạn để bố trí ở một hoặc nhiều quốc gia khác nhau, hình thành một mạng lưới sản xuất toàn cầu, với mục đích giảm chi phí sản xuất và vận chuyển.

“Để trụ vững trên thị trường, DN điện tử Việt Nam chỉ nên chọn một chuyên ngành, tập trung vào một lĩnh vực sản xuất có thế mạnh, nhằm tạo ra sản phẩm có sức cạnh tranh cao để có thể tham gia vào hệ thống sản xuất khu vực. Tất nhiên, các DN Việt Nam nên tập trung đầu tư theo chiều sâu thay vì đầu tư dàn trải. Chủ động tìm kiếm đối tác là các nước có công nghiệp đầu tư phát triển để chào mời họ hợp tác sản xuất, đầu tư, chuyển giao công nghệ. Đẩy mạnh việc nghiên cứu thiết kế phát triển sản phẩm mới để nâng cao giá trị gia tăng của sản phẩm và cải thiện năng lực cạnh tranh”, ông Hùng nhấn mạnh.

Theo Đầu Tư