Cấm tiếng Việt: Một kiểu kỳ thị lạ lùng!

Thứ hai, 14/07/2008

Hai chị em đồng thủ khoa Huệ và Cindy Võ trong buổi lễ tốt nghiệp. Ảnh: NGỌC LINH

Một bài báo của hãng tin AP tại New Orleans nhận định chuyện các nhà quản lý học khu Terrebonne bắt học sinh chỉ được phép sử dụng tiếng Anh trong bài phát biểu là một dấu hiệu kỳ thị chủng tộc.

Cộng đồng người Việt tại Mỹ đang xôn xao và bất bình về quy định chỉ được dùng tiếng Anh trong bài diễn văn ra trường của Hội đồng quản trị học khu Terrebonne, thành phố New Orleans (bang Louisiana).

Sự việc bắt đầu từ bài phát biểu tốt nghiệp trung học của hai chị em người Mỹ gốc Việt Huệ và Cindy Võ, đồng thủ khoa của Trường trung học Ellender.

Trong bài diễn văn tốt nghiệp phát biểu bằng tiếng Anh, Cindy Võ có nhắc đến câu: “Nhìn lên không bằng ai, ngó xuống không ai bằng mình” bằng tiếng Việt. Sau đó, em đã dịch câu này sang tiếng Anh để mọi người hiểu trọn ý mình.

Thế nhưng sự việc không dừng lại đó. Sau buổi lễ tốt nghiệp năm học 2007-2008, Hội đồng quản trị học khu Terrebonne đã quy định: Từ nay về sau, học sinh chỉ được phép dùng tiếng Anh để bày tỏ trong lễ ra trường. Như vậy có nghĩa học sinh sẽ không được phép phát biểu bằng tiếng Việt và các ngôn ngữ khác.

Ngay sau đó, một bài báo của hãng tin AP tại New Orleans ngày 29-6 đã đưa chuyện này ra công luận. Bài báo đó nhận định chuyện các nhà quản lý học khu Terrebonne bắt học sinh chỉ được phép sử dụng tiếng Anh trong bài phát biểu là một dấu hiệu kỳ thị chủng tộc.

Nhiều phụ huynh người Việt tại bang Louisiana và bang Texas rất bất bình sau khi bài báo được truyền tải trên mạng. Họ nói: “Đây có khác gì là thái độ kỳ thị. Đâu có phải tất cả phụ huynh người Việt nào ở Mỹ đều thông thạo tiếng Anh!”.

Thật ra câu tiếng Việt chen trong bài phát biểu của thủ khoa Cindy Võ hay của cô em chỉ nhằm bày tỏ lòng biết ơn cha mẹ. Và đó cũng là niềm tự hào chung cho phụ huynh người Việt có mặt trong buổi lễ dự tốt nghiệp.

Việc phát biểu chen một số câu tiếng Việt của hai thủ khoa Trường trung học Ellender xét về mặt giao tiếp xã hội là chuyện bình thường trong một xứ sở di dân như nước Mỹ. Tiếng Việt cũng như bất kỳ ngôn ngữ nào khác không làm hạn chế sự thông hiểu hoàn toàn của mọi người vì ngay sau đó được dịch sang tiếng Anh.

Hiện nay ở Mỹ, nhiều văn bản viết về luật pháp hay văn bản hành chính xã hội vẫn được phổ biến bằng hai thứ tiếng Anh và Tây Ban Nha. Thậm chí còn có nhiều văn bản được phổ biến thêm tiếng Việt hoặc một vài ngôn ngữ khác để mọi người cùng hiểu.

Bên cạnh đó, tiếng Việt được một số trường đại học xem là ngoại ngữ thứ hai trong chương trình giảng dạy cho sinh viên trong nước. Đây là lợi thế cho học sinh người Mỹ gốc Việt bởi vừa giữ gìn được tiếng Việt vừa nằm trong mục tiêu an ninh quốc gia và kinh tế toàn cầu của Ủy ban Phát triển kinh tế quốc gia.

Theo Ủy ban Phát triển kinh tế thì hiện nay, Mỹ cần nhiều sinh viên và chuyên viên thông thạo thêm một vài ngoại ngữ song song với khả năng Anh ngữ. Một số đạo luật giáo dục cấp liên bang và tiểu bang được ban hành nhằm nâng đỡ và phát triển khả năng thông thạo ngoại ngữ của học sinh từ cấp tiểu học đến đại học.

Tiến sĩ Charles Kolb - Chủ tịch Ủy ban Phát triển kinh tế quốc gia phát biểu tại Hội nghị thượng đỉnh giáo dục: “Chúng ta phải giáo huấn để các học sinh, sinh viên thông thạo ngoại ngữ và có sự hiểu biết về văn hóa, phong tục, tập quán của các quốc gia khác...”.

Nhiều công trình nghiên cứu của các giáo sư đại học bang Louisiana và bang California cho thấy việc sử dụng ngôn ngữ mẹ đẻ hay một ngoại ngữ bên cạnh tiếng Anh là tôn trọng truyền thống văn hóa dân tộc trong quá trình hội nhập xã hội ở một đất nước di dân.

Học sinh biết tôn trọng truyền thống gia đình, chuyên cần chăm chỉ, thích hoạt động cộng đồng thường có tỷ lệ thành công ở trung học và có dự định theo đuổi lên bậc đại học rất cao.

Giáo sư Nguyễn-Lâm Kim Oanh là giám đốc điều hành chương trình ngôn ngữ chiến lược, hệ thống đại học bang California chuyên viên nghiên cứu học sinh ngôn ngữ thiểu số. Giáo sư giải thích việc ban quản lý học khu Terrenbone ở New Orleans bắt buộc học sinh chỉ được sử dụng tiếng Anh trong bài phát biểu là đi ngược với chính sách, kềm hãm phát triển ngoại ngữ của các nhóm dân thiểu số.

Theo Pháp Luật TPHCM